Ít ai nghĩ rằng, chàng thanh niên từng rời giảng đường đại học để trở về quê với hai bàn tay trắng lại trở thành người tiên phong đưa cây hồng không hạt phát triển thành hướng sản xuất hàng hóa ở thôn Bản Va, xã Yên Hoa. Hơn mười năm bền bỉ gắn bó với những gốc hồng, anh Mạc Văn Long, sinh năm 1991, không chỉ xây dựng được mô hình kinh tế hiệu quả cho gia đình mà còn góp phần lan tỏa cách làm mới, giúp nhiều hộ dân mạnh dạn phát triển loại cây đặc sản của địa phương.
Anh Mạc Văn Long, thôn Bản Va, xã Yên Hoa
Năm 2012, sau khi tốt nghiệp THPT, Mạc Văn Long thi đỗ Khoa Hóa học, Trường Đại học Công nghiệp Việt Trì. Tương lai của một cậu sinh viên tưởng như đã rộng mở. Thế nhưng, sau một thời gian theo học, anh nhận thấy ngành học không phù hợp với bản thân. Quyết định dừng việc học để trở về quê khiến không ít người bất ngờ, thậm chí tiếc nuối.
Trở lại quê hương với hai bàn tay trắng, Long bắt đầu trăn trở tìm hướng phát triển kinh tế ngay trên mảnh đất mình sinh ra. Qua tìm hiểu, anh nhận thấy cây hồng không hạt bản địa vốn đã gắn bó với người dân từ lâu nhưng chỉ được trồng nhỏ lẻ, manh mún, chưa được đầu tư chăm sóc bài bản và càng chưa ai nghĩ đến việc phát triển thành vùng sản xuất hàng hóa.
Không được đào tạo chuyên môn về nông nghiệp, cũng không có người chỉ dẫn, những ngày đầu lập nghiệp là chuỗi ngày đầy thử thách. Cây giống chết, ghép mắt không thành công... Có thời điểm, công sức bỏ ra nhiều nhưng kết quả thu về chỉ là những lần thất bại nối tiếp.
Thế nhưng, khó khăn không làm người thanh niên ấy chùn bước. Anh kiên trì tự học qua sách, báo, Internet để học hỏi kỹ thuật trồng, chăm sóc và ghép giống. Sau mỗi lần thất bại, anh lại rút ra bài học mới.
Từ 40 cây hồng đầu tiên được trồng thử nghiệm, nhờ phù hợp với điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng nên cây sinh trưởng tốt, ít sâu bệnh, năng suất ổn định. Thành công bước đầu tiếp thêm động lực để anh tiếp tục mở rộng quy mô sản xuất. Anh chủ động tìm mua cây đầu dòng ở nhiều nơi, tự nghiên cứu kỹ thuật ghép mắt rồi nhân giống ngay tại gia đình.
Đến nay, gia đình anh đã phát triển gần 2 ha hồng không hạt với hơn 340 cây, trong đó trên 140 cây đã cho thu hoạch ổn định. Điều đáng quý ở Mạc Văn Long không chỉ là làm kinh tế giỏi mà còn ở suy nghĩ: muốn cây hồng không hạt thực sự trở thành cây làm giàu thì không thể chỉ một mình gia đình anh phát triển.
Nhận thấy nhiều hộ dân có nhu cầu mở rộng diện tích nhưng thiếu cây giống, anh mạnh dạn đầu tư xây dựng vườn ươm, tự nghiên cứu và hoàn thiện kỹ thuật ghép mắt để chủ động nhân giống. Hiện nay, anh đang ươm gần 1.000 cây giống phục vụ nhu cầu trồng mới của người dân trong thôn.
Bất cứ ai đến tìm hiểu mô hình, Long đều tận tình hướng dẫn. Những kinh nghiệm tích lũy sau nhiều năm được anh chia sẻ một cách chân thành, không giữ riêng cho mình. Nhờ đó, nhiều hộ dân trước đây còn e ngại đã mạnh dạn chuyển đổi đất đồi sang trồng hồng không hạt.
Từ vài hộ trồng nhỏ lẻ ban đầu, đến nay thôn Bản Va đã có hơn 20 hộ phát triển cây hồng không hạt với gần 5 ha, trên 2.000 cây. Nhiều diện tích đã bước vào thời kỳ cho thu hoạch, mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân địa phương.
Để tăng cường liên kết trong sản xuất, năm 2026, Tổ hợp tác hồng không hạt Khâu Pồng được thành lập, từng bước hình thành vùng sản xuất tập trung, tạo tiền đề xây dựng sản phẩm OCOP của xã trong thời gian tới.
Anh Hoàng Văn Chấn, Trưởng Ban Công tác Mặt trận thôn Bản Va nhận xét: anh Mạc Văn Long là đảng viên gương mẫu, trách nhiệm và nhiệt tình với cộng đồng. "Không chỉ làm kinh tế giỏi, anh Long còn rất sẵn lòng giúp đỡ bà con. Ai cần giống cây, cần hướng dẫn kỹ thuật hay chia sẻ kinh nghiệm đều được Long tận tình hỗ trợ. Chính sự tiên phong ấy đã tạo niềm tin để nhiều hộ mạnh dạn phát triển cây hồng không hạt, từng bước nâng cao thu nhập".
Không dừng lại ở cây hồng, Long còn xây dựng mô hình kinh tế tổng hợp nhằm khai thác hiệu quả quỹ đất. Trên diện tích còn lại, anh trồng gần 200 gốc tre bát độ lấy măng, hơn 3.000 m² cây sa nhân và đầu tư máy ấp trứng để chủ động con giống, tạo thêm nguồn thu nhập cho gia đình.
Là một đảng viên trẻ, anh luôn tâm niệm phát triển kinh tế không chỉ để nâng cao đời sống của gia đình mà còn góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo, phát triển kinh tế ở địa phương. Với anh, thành công chỉ thực sự có ý nghĩa khi nhiều người dân cùng làm được, cùng có thêm thu nhập trên chính mảnh đất quê hương.
Học tập và làm theo Bác, anh Mạc Văn Long lựa chọn bắt đầu từ những việc làm bình dị nhất: cần cù lao động, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm và sẵn sàng sẻ chia với cộng đồng. Những việc làm ấy không ồn ào nhưng đã góp phần lan tỏa tinh thần vượt khó, khơi dậy ý chí vươn lên trong nhiều hộ dân.
Con đường phía trước vẫn còn không ít việc phải làm để xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng cao giá trị cây hồng không hạt. Nhưng từ những nền tảng đã gây dựng bằng sự kiên trì và tâm huyết của người đảng viên trẻ, loại cây đặc sản này đang từng bước khẳng định tiềm năng, trở thành hướng phát triển kinh tế đầy triển vọng của xã Yên Hoa.
Bài, ảnh: Vương Tấn (Trung tâmDịch vụ công)